Czy warto jechać do Johannesburga?
Tak, jeśli interesuje cię historia RPA, miasto zbudowane na złocie i nowoczesna gospodarka. Johannesburg jest gospodarczym sercem kraju, ale nie jest stolicą państwa. Siedzibę ma tu Sąd Konstytucyjny, a na jego terenie znajduje się dawne więzienie, które dziś jest muzeum. Miasto nadaje się na kilka dni, a przy dłuższym pobycie szybko okazuje się, że jest w nim sporo do odkrycia. Miasto ma też Chinatown w dzielnicy Cyrildene, a przy wielu skrzyżowaniach działają drobni sprzedawcy. Jeśli planujesz objazd całego kraju, zajrzyj najpierw do przewodnika co zobaczyć w RPA, a potem wróć do stolicy prowincji Gauteng, żeby ułożyć plan dnia po dniu.
Przed wyjazdem warto zarezerwować wycieczkę autobusem z przewodnikiem po Johannesburgu, bo ułatwi ona poznanie miasta bez zbędnego planowania. (link partnerski)
Jaka pogoda w Johannesburgu w poszczególnych miesiącach?
Najwięcej deszczu spada od grudnia do stycznia, a najsuchszy jest lipiec. Miasto leży na wysokości 1753 metrów nad poziomem morza, więc temperatury są łagodniejsze niż na wybrzeżu.
| Miesiąc | Średnia maksymalna, °C | Średnia minimalna, °C | Opady, mm |
|---|---|---|---|
| Styczeń | 26 | 15 | 132 |
| Luty | 26 | 15 | 102 |
| Marzec | 24 | 13 | 95 |
| Kwiecień | 22 | 11 | 42 |
| Maj | 19 | 8 | 20 |
| Czerwiec | 17 | 5 | 6,6 |
| Lipiec | 16 | 4 | 1,7 |
| Sierpień | 20 | 7 | 5,4 |
| Wrzesień | 24 | 10 | 16 |
| Październik | 25 | 12 | 68 |
| Listopad | 25 | 13 | 101 |
| Grudzień | 26 | 15 | 130 |
Od października do marca pada najwięcej, a latem bywają popołudniowe burze. Zimą w nocy robi się chłodno, a temperatury mogą spaść poniżej zera, choć śnieg pojawia się bardzo rzadko. Promieniowanie UV jest wysokie przez cały rok, więc krem z filtrem i kapelusz przydadzą się także zimą.
Co zobaczyć w centrum: Braamfontein, Newtown i Maboneng?
Centrum, czyli Inner City, przestało mieć złą opinię, na jaką zapracowało w przeszłości. Pojawia się tu coraz więcej galerii i przestrzeni artystycznych. Braamfontein to dzielnica uniwersytecka z dużym sobotnim targiem i wieczornym życiem. Newtown z Market Theatre to kulturalne serce miasta, z muzyką na żywo i barami. Na wschodzie leży Maboneng, gdzie działa Main Street Life i kilka galerii. Miasto dzieli się na osiem regionów administracyjnych, a dzielnice turystyczne centrum to właśnie Braamfontein, Maboneng, Newtown i Fordsburg. Dobrym punktem orientacyjnym są wieże telekomunikacyjne: wieża Hillbrow ma 270 metrów, a wieża Brixton jest położona na zachód od miasta. Jeśli Hillbrow jest po lewej od Brixton, stoisz na północy. Pozostałe atrakcje Johannesburga zaczynają się właśnie tutaj.

Constitution Hill: co zobaczyć w dawnym więzieniu?
Constitution Hill w dzielnicy Braamfontein to siedziba Sądu Konstytucyjnego. Dawny Fort zbudował Paul Kruger w latach od 1896 do 1899, żeby bronić republiki przed brytyjską inwazją. Więzienie Number Four trzymało czarnych mężczyzn, a w 1906 roku przebywał tu Mahatma Gandhi. Zwiedzasz też Women's Gaol i celę, w której przetrzymywano Nelsona Mandelę. Muzeum otwarto w 2004 roku, a przy wejściu do sądu płomień demokracji zapalono w 2011. Nowy budynek sądu postawiono z cegieł pochodzących ze zburzonego skrzydła więzienia, a schody zachowano jako przypomnienie. Sąd ma kolekcję ponad 200 dzieł sztuki. Rząd Transwalu miał siedzibę w Pretorii, a w 1900 roku Brytyjczycy zajęli Johannesburg. Aktualną cenę biletu i godziny otwarcia sprawdzisz na oficjalnej stronie Constitution Hill.
Soweto i historia apartheidu
Soweto to skrót od South-Western Townships, czyli południowo-zachodnich osiedli. Powstało jako miejsce zamieszkania dla czarnych pracowników, a wcześniej obowiązywał tu zakaz osiedlania się białych. W 1976 roku w Soweto wybuchły protesty uczniów przeciwko nauczaniu w języku afrikaans. Policja strzelała do demonstrantów, a w zamieszkach zginęło około 575 osób. Mieszkali tu Nelson Mandela i Desmond Tutu. W 1963 roku aresztowano członków ANC w Rivonii, co doprowadziło do słynnego procesu. W Soweto działa Muzeum Nelsona Mandeli, a obok leży Lenasia, gdzie mieszkają Hindusi z RPA. Najlepiej poznasz tę historię na miejscu, z przewodnikiem.

Cradle of Humankind: kolebka ludzkości pod Johannesburgiem
Cradle of Humankind to stanowisko paleoantropologiczne około 50 km na północny zachód od Johannesburga. Wpisano je na listę UNESCO w 1999 roku, a zajmuje 47 000 hektarów. Znaleziono tu największą liczbę szczątków przodków człowieka na świecie. Skamieniałości zachowały się w jaskiniach z dolomitu, często w mieszaninie wapienia i innych osadów zwanej brekcją. W jaskini Sterkfontein odkryto w 1947 roku czaszkę australopiteka nazwaną Mrs Ples, starą około 2,3 miliona lat. Obok, ale poza granicami stanowiska, leży system jaskiń Rising Star z komorą Dinaledi. Znaleziono tam szczątki piętnastu osobników gatunku Homo naledi. Centrum dla odwiedzających Maropeng oferuje wystawy i wycieczkę do jaskini Sterkfontein.
Link partnerski Hop On-Hop Off Johannesburg: wycieczka. Zobacz szczegóły wycieczki
Link partnerski Johannesburg: wycieczki i bilety. Zobacz, co można zarezerwować
Link partnerski Johannesburg: loty. Zobacz połączenia lotnicze
Park Krugera: jak połączyć go z Johannesburgiem?
Park Krugera leży na północnym wschodzie RPA i obejmuje 19 500 km². Dzieli się na 14 ekostref, każda z innymi zwierzętami. Na południu, wzdłuż rzek Sabie i Crocodile, widzisz najwięcej zwierząt. Wśród nich są lwy, lamparty, słonie, nosorożce i bawoły, czyli tak zwana wielka piątka. Najlepszą porą jest sucha zima, od maja do sierpnia. Park zarządza SANParks, a samochody są kontrolowane przy wjeździe i wyjeździe. Park wchodzi w skład większego projektu Wielkiego Parku Transgranicznego Limpopo, ale przejścia graniczne nie są otwarte przez całą dobę. Z Johannesburga dojedziesz do parku wypożyczonym samochodem, transferem lub lotem krajowym. Aktualne zasady wjazdu i rezerwacje sprawdzisz na oficjalnej stronie SANParks oraz na stronach lotnisk.
Bezpieczeństwo w Johannesburgu: jak planować pobyt?
Johannesburg ma wysoki poziom przestępczości, a różnice między zamożnymi a biednymi dzielnicami są bardzo duże. Bogate osiedla mają wysokie zabezpieczenia, a odwiedzający rzadko zapuszczają się w trudne rejony. Wiele osób żyje tu normalnie na co dzień, pamiętając o kilku prostych zasadach. Unikaj spacerów po nieznanych okolicach, zwłaszcza po zmroku. Przy przejazdach trzymaj się znanych tras, a sprzedawców przy światłach traktuj ostrożnie. Aktualne zalecenia sprawdzisz przed wyjazdem w komunikatach ambasady RP w Pretorii dla podróżnych.
Od czego zacząć planowanie wyjazdu do Johannesburga?
Zacznij od liczby dni, bo na samo centrum, Soweto i Constitution Hill potrzebujesz co najmniej kilku. Wybierz miesiąc według tabeli pogodowej, a suchszy czas przyjdzie na przełomie zimy i wiosny. Zaplanuj zwiedzanie tak, żeby jeden dzień poświęcić historii, a drugi centrum i galeriom. Jeśli jedziesz do Parku Krugera, ustal trasę i sposób dojazdu jeszcze w kraju. Po Johannesburgu możesz skierować się w stronę Gór Smoczych, ale zanim zdecydujesz, sprawdź ich dojazd na oficjalnych stronach.
Jak powstało Johannesburg i skąd wzięło się złoto?
Johannesburg powstał dzięki złotu. Pierwsze złoże na rafie Witwatersrand odkryto w czerwcu 1884 roku na farmie Vogelstruisfontein, a znalazł je Jan Gerritse Bantjes, syn Jana Bantjesa. Odkrycie szybko ściągnęło do okolicy ludzi, więc trzeba było nadać miejscu nazwę i zorganizować administrację. Nazwa Johannesburg pojawiła się po raz pierwszy 3 października 1886 roku. Geodeta Jos de Villiers wytyczył wtedy pierwsze osiedle, Randjeslaagte, między 19 października a 3 listopada tego roku.
Skąd wzięła się sama nazwa, do dziś nie wiadomo na pewno. W tamtych czasach wielu Holendrów nosiło imiona Jan, Johan i Johannes, a kilku mężczyzn z tym imieniem miało związek z początkami miasta. Zapisy dotyczące wyboru nazwy zaginęły.
Pierwszy obóz górniczy powstał w dolinie Fordsburg, prawdopodobnie dlatego, że była tam woda. Rząd Transwalu przejął obóz i nadał mu nazwę Ferreira's Township, dzisiejszy Ferreirasdorp. Już w 1896 roku miasto liczyło ponad 100 tysięcy mieszkańców, co czyni je jednym z najszybciej rozwijających się miast w historii. Kopalnie w okolicy należą do najgłębszych na świecie, a niektóre schodzą nawet na 4000 metrów pod ziemię. Ten przemysł ukształtował cały układ miasta, od centrum po dawne osiedla robotnicze.
Co wyróżnia Johannesburg spośród innych miast RPA?
Johannesburg ma kilka cech, których nie znajdziesz w innych miastach kraju. Pierwszą są hałdy po kopalniach złota, które nadal widać w różnych częściach miasta. Coraz częściej znikają, bo nowe metody wydobycia sprawiły, że opłaca się przerabiać je ponownie. Drugą cechą jest uliczna przedsiębiorczość. Przy światłach na skrzyżowaniach kierowcy mogą kupić jedzenie, parasol, piłkę nożną albo akcesoria do telefonu. Przy drogach działają też małe zakłady fryzjerskie, składające się z krzesła i fryzjera. Najczęściej obsługują klientów z afrykańskimi typami włosów.
Trzecią cechą jest zieleń. Naturalnym krajobrazem tej części RPA jest sawanna, a mimo to Johannesburg uchodzi za jedno z najbardziej zielonych miast świata. Jest prawdopodobnie największym na świecie sztucznym lasem miejskim. Drzewa posadzono w mieście, a nie wyrosły tu naturalnie.
Czwartą cechą jest kultura muzyczna. Na co dzień w mieście słychać amapiano i house, a takie dźwięki towarzyszą wielu lokalom i ulicom. Młodzi mieszkańcy, zwłaszcza z rodzącej się klasy średniej, tworzą tu nowe sceny artystyczne i gastronomiczne.
