Przejdź do treści
Odkryj RPA
Interior

Pretoria: stolica wśród jakarand i gmachów władzy

Redakcja Odkryj RPA5 min czytania
Pretoria
Fot. Bernard Gagnon, CC BY-SA 4.0

Pretoria jest administracyjną stolicą RPA, założoną w 1855 roku, i to tu mieści się siedziba rządu oraz gmach Union Buildings. Wiosną na ulicach kwitną fioletowe jakarandy, a najważniejsze miejsca leżą blisko siebie. Poniżej znajdziesz, co zobaczyć, kiedy jechać i jak dojechać z Johannesburga.

Ile dni wystarczy na Pretorię?

Pretoria nie wymaga długiego pobytu. Najważniejsze miejsca leżą w centrum, na północ od niego albo przy wzgórzach Magaliesberg, więc zwiedzanie zwykle układa się w dwa lub trzy dni. Jeśli zależy ci na ogrodach, muzeach i spacerach po parkach, zostaw więcej czasu. Miasto leży w ciepłej, osłoniętej dolinie na wysokości około 1339 metrów nad poziomem morza, co wpływa na klimat i na to, kiedy warto wychodzić z domu. Pretoria jest jednym z przystanków w kraju, więc przed ułożeniem trasy przejrzyj co zobaczyć w RPA. Dzięki temu łatwiej zdecydujesz, ile dni przeznaczyć na stolicę, a ile na resztę wyjazdu.

Panorama wieżowców w centrum miasta z zadbanego ogrodu z równo przyciętymi krzewami
Panorama centrum Pretorii widoczna ze wzgórza z ogrodem Fot. autor w Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Co zobaczyć w Pretorii?

Miasto założył w 1855 roku Marthinus Pretorius, a nazwa pochodzi od jego ojca, Andriesa Pretoriusa, bohatera Voortrekkerów. Najważniejsze obiekty to Union Buildings na wzgórzu Meintjieskop, pomnik Voortrekkerów i XIX-wieczny Palace of Justice. Warto też zajrzeć na Church Square w centrum, otoczony ważnymi budynkami obywatelskimi. Plac często pełni rolę scenografii filmów z epoki, bo zachował dawny wygląd. Dla rodzin dobrym wyborem jest Zoo Narodowe przy ulicy Boom, z akwarium, parkiem gadów i dużymi ssakami. Miłośnicy roślin odwiedzą Ogrody Botaniczne SANBI, a bilet normalny sprawdzisz w kasie ogrodów lub na ich oficjalnej stronie internetowej. Ogrody zajmują 76 hektarów w części wschodniej.

Union Buildings: siedziba rządu na wzgórzu

Union Buildings stoją na szczycie Meintjieskop, na północnym krańcu dzielnicy Arcadia, niedaleko Church Square. Zaprojektował je Herbert Baker, a kamień węgielny położono w listopadzie 1910 roku. Budowę ukończono w 1913 roku. Gmach ma 285 metrów długości i jest zbudowany z jasnego piaskowca. Dwa skrzydła symbolizują języki angielski i afrikaans, a łącznik w środku ma kształt półokręgu. Zegar dzwoni tak samo jak Big Ben w Londynie. Gmach jest siedzibą prezydenta RPA i miejscem inauguracji prezydentów. Od 2024 roku należy do Miejsc Pamięci Nelsona Mandeli, wpisanych na listę UNESCO. Najbardziej dostępne są ogrody z tarasami i widokiem na miasto. Godziny ich otwarcia znajdziesz na oficjalnej stronie obiektu lub w informacji turystycznej przy wejściu.

Jakarandy: kiedy miasto jest fioletowe?

Pretoria nosi przydomek Jacaranda City, bo wzdłuż ulic, w parkach i ogrodach rośnie kilkadziesiąt tysięcy jakarand. Według opisu wycieczek drzewa kwitną fioletowo we wrześniu. Najlepszym miejscem, by zobaczyć długie aleje, są okolice Union Buildings. Fioletowy kolor pojawia się też w logotypach urzędu miasta i w nazwach lokalnych usług, na przykład w systemie szybkich autobusów A Re Yeng. Jeśli planujesz zdjęcia z kwitnących drzew, ustaw termin na wrzesień. Kwitnienie zależy jednak od pogody, więc nie buduj wokół niego całej trasy. Drzewa wyglądają ciekawie także bez kwiatów, dzięki pniom i gałęziom.

Kiedy jechać do Pretorii?

Pretoria ma klimat z długimi, gorącymi i deszczowymi latami oraz krótkimi, suchymi i łagodnymi zimami. Dane z lat 1991 do 2020 pokazują wyraźny podział roku.

Miesiąc Średnia maks. (°C) Średnia min. (°C) Opady (mm)
Styczeń 29,0 18,0 118,5
Luty 29,1 17,9 109,5
Marzec 27,7 16,5 81,4
Kwiecień 25,0 13,0 32,5
Maj 22,7 8,0 15,4
Czerwiec 20,7 5,0 5,8
Lipiec 20,5 4,6 0,6
Sierpień 23,6 8,0 4,2
Wrzesień 27,2 12,0 17,1
Październik 28,6 15,0 63,9
Listopad 28,7 16,5 98,0
Grudzień 28,8 17,3 115,2
Rok 26,0 12,3 662,1

Najwięcej deszczu spada w styczniu, a najsuchszy jest lipiec. Latem po południu często przychodzą krótkie, intensywne burze z piorunami. Zimą noce bywają zimne, a budynki zwykle nie są dobrze ocieplone, więc zabierz ciepłe ubranie.

Link partnerski Pretoria: wycieczki i bilety. Zobacz, co można zarezerwować

Link partnerski Johannesburg: loty. Zobacz połączenia lotnicze

Wonderboom: drzewo figowe i rezerwat

Wonderboom to figowiec, który według opisów ma ponad tysiąc lat. Ma około 25 metrów wysokości, pień o średnicy 5,5 metra i 13 pni. Jego gałęzie opadły ku ziemi, zakorzeniły się i utworzyły wokół drzewa krąg nowych pni. Korona zajmuje obszar o średnicy 55 metrów. Drzewo jest pomnikiem przyrody. Dojazd prowadzi na północ od centrum, a od miasta dzieli je około 6 do 7 kilometrów. Wokół rośnie rezerwat z dużą liczbą dassie, czyli hyraxów, które żyją w jaskiniach nad rzeką Apies. Nad rezerwatem często krążą orły czarne. Na szczycie wzgórza stoją ruiny Wonderboom Fort, jednego z czterech fortów zbudowanych pod koniec XIX wieku. Fort nigdy nie został użyty. Rezerwat ma miejsca piknikowe, a aktualną cenę biletu sprawdzisz w kasie rezerwatu lub na jego oficjalnej stronie.

Jak dojechać pociągiem z Johannesburga do Pretorii?

Gautrain łączy Pretorię z Johannesburgiem, lotniskiem O.R. Tambo i Kempton Park. Linia ma 80 kilometrów długości i 10 stacji, a pociągi osiągają 160 km/h. Podróż z Pretorii na Park Station w Johannesburgu trwa około 35 minut. Pretoria leży około 56 kilometrów na północny wschód od Johannesburga, więc to dobra baza na jednodniowe wypady. Przy stacjach kursują autobusy dowozowe i busy, które łączą pociągi z dzielnicami wokół nich. Pierwsza część linii, między lotniskiem a Sandton, ruszyła 8 czerwca 2010 roku, a pełne uruchomienie nastąpiło 7 czerwca 2012 roku. Aktualny rozkład jazdy i ceny biletów znajdziesz na oficjalnej stronie przewoźnika Gautrain. Jeśli wybierasz bazę wyjazdu, przeczytaj o Johannesburgu.

Jak dojechać z lotniska do centrum?

Z lotniska O.R. Tambo International Airport kursuje Gautrain. Z Sandton na lotnisko pociągiem jedzie się około 15 minut, a stacja lotniskowa ma osobne wejście dla pasażerów. Sam dojazd z lotniska do Pretorii wymaga przesiadki, więc przed wyjazdem sprawdź aktualny sposób przesiadki u przewoźnika Gautrain lub w obsłudze lotniska. Poza pociągiem możesz wziąć taksówkę albo wynająć samochód w wypożyczalni na lotnisku. Wybór zależy od liczby bagaży, godziny przylotu i tego, czy po drodze chcesz zatrzymać się w Johannesburgu. Wieczorem i w nocy dojazd wymaga większej ostrożności, dlatego dane o bezpieczeństwie warto sprawdzić przed wyjazdem.

Od czego zacząć planowanie wyjazdu do Pretorii?

Zacznij od terminu, bo od tego zależy, czy zobaczysz kwitnące jakarandy i czy będzie gorąco lub deszczowo. Potem sprawdź godziny otwarcia Union Buildings, ogrodów botanicznych i zoo, bo zmieniają się z roku na rok. Wybierz sposób dojazdu z lotniska i sprawdź rozkład Gautrain na oficjalnej stronie. Zaplanuj centrum na jeden dzień, a Wonderboom na drugi, bo to inny kierunek. Jeśli po Pretorii ruszasz w góry, zajrzyj do opisu Gór Smoczych. Na dalszą trasę zobacz też Blyde River Canyon i Panorama Route.

Pytania, które często padają

Czy na zwiedzanie Pretorii wystarczy jeden dzień?
Jeden dzień pozwala zobaczyć najważniejsze punkty w centrum, na przykład Union Buildings i Church Square. Wonderboom i ogrody botaniczne lepiej zaplanować osobno, bo leżą dalej od centrum.
Kiedy w Pretorii kwitną jakarandy?
Według opisu wycieczek drzewa kwitną fioletowo we wrześniu. Termin kwitnienia zależy od pogody, więc warto zostawić margines w planie.
Czy w Pretorii jest gorąco przez cały rok?
Latem jest gorąco i pada deszcz, a najwięcej opadów przypada na styczeń. Zimą dni są łagodne, ale noce bywają zimne, bo budynki nie są dobrze ocieplone.
Jak szybko dojedzie się z Pretorii do Johannesburga?
Pociągiem Gautrain z Pretorii na Park Station w Johannesburgu podróż trwa około 35 minut. Miasta dzieli około 56 kilometrów.
Czy można wejść do budynku Union Buildings?
Gmach jest siedzibą prezydenta, więc turyści zwykle zwiedzają głównie ogrody z widokiem na miasto. Aktualne zasady sprawdź przed wizytą.
Co zrobić, jeśli chcę zobaczyć Wonderboom i rezerwat?
Wonderboom leży kilka kilometrów na północ od centrum, a rezerwat ma miejsca piknikowe. Bilet i godziny wejścia warto sprawdzić przed wyjazdem.
Obok tego tekstu

Przeczytaj też